image
تاریخ : 2015/08/26 نویسنده : h.gh دیدگاه : 0

هر سازه مرکب از حداقل دو مفهوم است و هر مفهوم در فرآیند سنجش به یک یا چند معرف تجزیه و اندازه گیری
می شود.
روابط بین مفاهیم و معرف ها مبتنی بر نظریه ای است که سازه مورد نظر از آن استنباط شده است. به عنوان مثال، نگرش نسبت به مصرف آبزیان را به عنوان یک سازه در نظر بگیرید. این سازه مرکب از سه مفهوم عاطفه نسبت به مصرف آبزیان ، ارزیابی فایده مصرف آبزیان، آمادگی رفتاری برای مصرف آبزیان تشکیل شده است. برای سنجش هر یک از مفاهیم چند معرف طراحی می شود . به لحاظ نظری انتظار می رود بین مفاهیم سه گانه فوق و نیز بین معرف های هر مفهوم رابطه همبستگی وجود داشته باشد.
دو رویکرد اصلی در بررسی روایی سازه عبارتند از:
الف) بررسی مطابقت مفروضات نظری با مشاهدات تجربی
ب) بررسی همگرایی و واگرایی سازه با ملاک
رویکرد اول در صورتی یک سازه را دارای روایی می داند که مشاهدات تجربی موید مفروضات نظری، که در زمینه روابط بین مفاهیم و بین معرف ها وجود دارد، باشد.
” اگر مفاهیم سنجیده شده مقیاس ها و جز اینها با انتظارات نظری سازگار نباشد معمولا نتیجه گیری می شود که سنجش تجربی معرف آن مفهوم نظری نیست و در عوض گفته می شود که آن سنجش فاقد روایی سازه برای آن مفهوم خاص است.”
رویکرد دوم به بررسی همگرایی(رابطه مستقیم) و ناهمگرایی(رابطه معکوس) سازه به عنوان یک شاخص با ملاک بیرونی پرداخته و در صورتی یک مقیاس را دارای روایی سازه می داند که نمرات افراد در آن مقیاس با ملاکی که قبلا روایی و پایایی آن تامین شده است دارای رابطه مستقیم یا معکوس(بستگی به ادله ی نظری محقق دارد) قوی باشد.
به توضیحات زیرکه روایی سازه را تقریبا معادل روایی ملاکی پیش بین در نظر گرفته است دقت نمایید:
«روایی بخشی به یک سازه با تعریف معنی سازه و استنباط برخی پیامدها در موقعیت های گوناگونی که اگر این سازه وجود داشته باشد باید و یا نباید مشاهده شود شروع می شود. سپس محقق سعی می کند که اطمینان یابد که آیا آزمون مفروض نشان می دهد که تمام این روابط بین سازه و پیامدهای پیش بینی شده برقرار هستند.»
به توضیحات زیر که روایی سازه را به روایی ملاکی همزمان تقلیل داده است توجه نمایید:
«در سنجش روایی سازه یکی از ساده ترین شیوه ها استناد به همگرایی است یعنی نشان دهیم نمره های حاصل از یک آزمون جدید با نمره های حاصل از یک آزمون متداول که گمان می رود اندازه معتبری از سازه مورد نظر است همبستگی دارند( مثل همبستگی اندازه جامعه پذیری با اندازه برون گرایی).
شیوه دیگر نشان دادن افتراق پذیری است.یعنی محقق اندازه هایی را شناسایی کند که سازه اساسا نباید با آنها همبستگی داشته باشد.یا همبستگی منفی با آن داشته باشد( مثل همبستگی منفی اندازه جامعه پذیری با میزان درونگرایی).
کرونباخ و میهل فرآیند منطقی روایی سازه را این گونه توضیح می دهند:« نخست یک دانشمند قضیه ای را مطرح می کند که یک ابزار، ویژگی معینی را اندازه می گیرد(مثلا ویژگی A). دوم با توجه به ویژگی A قضیه ای را در قالب این نظریه مطرح می کند. سوم پژوهشگر با کار کردن روی نظریه ویژگی های دیگری که باید با ابزار رابطه داشته و ویژگی های دیگری که نباید با ابزار رابطه داشته باشند را پیش بینی می کند. سرانجام پژوهشگر به جمع آوری داده هایی که به طور تجربی این رابطه را تصدیق یا رد می کند می پردازد.»
رویکرد نخست را در تعریف روایی سازه ترجیح می دهیم.بوهرنستات اشاره می کند که ارزیابی روایی سازه ای در واقع شامل دو مرحله است: اولی آن چیزی است که وی آن را روایی نظری می نامد و عبارت از ارزیابی و بررسی رابطه بین نمادها یا گویه های یک وسیله اندازه گیری با مفاهیم نهفته تشکیل دهنده سازه است. دوم آزمون روابط بین مفاهیم نهفته تشکیل دهنده ی هر سازه به منظور بررسی روابط مفروض بین آنها و تایید ساختار نظری نظری سازه مورد نظر.
بوهرنستات معتقد است یک ابزار در صورتی دارای روایی سازه است که مفروضات محقق در هر دو زمینه تایید شود.
در حقیقت ، در این رویکرد روایی سازه میدانگاه تقابل ذهنیات داوران(در روایی محتوا) با عینیت های مطرح شده توسط پاسخگویان است. این جهت گیری به این معنا نیست که سنجش روایی ملاکی برای سازه ها ضرورت ندارد. بلکه صرفا برای تمییز قلمرو معنایی روایی سازه از روایی ملاکی است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *